Boris Mikhailov |
|
|
Boris Mikhailov (°1938, Charkov, UA) TV-mania is een scharnierwerk in Mikhailovs omvangrijke en gevarieerde oeuvre. Met Case History, een reeks ontluisterende portretten van sociale outcasts, lokte Mikhailov heel wat controverse uit. Zijn kritiek keert zich niet enkel tegen de ontredderde Russische samenleving, maar ook tegen de cultureel gevoede honger naar morbide beelden. Mikhailov bood dronkaards en daklozen geld aan om zich voor zijn camera te ontkleden. Zijn foto’s zijn even weerzienwekkend als fascinerend en de manier waarop Mikhailov zijn beelden presenteert, is er vaak op gericht de toeschouwer op die tegenstrijdige emoties te betrappen. TV-mania is nog nadrukkelijker een reflectie op het statuut van de waarnemer. Nadat hij in 1998 uit zijn geboortestreek naar Berlijn verhuisde, begon Mikhailov foto’s te nemen van zijn televisiescherm. Hij nam snapshots van politici, pin-ups en antihelden als Monica Lewinsky. Mikhailov probeerde aan het westen te acclimatiseren door zich onder te dompelen in een onophoudelijke beeldenstroom. De groteske taferelen die hij in het hedendaagse Rusland op straat zocht, vindt hij nu in overvloed in zijn eigen huiskamer. Omdat Mikhailov zijn modellen in Case History duidelijk regisseerde, golden die foto’s nog als een normoverschrijding. De beelden uit nieuwsberichten, pornofilms en kookprogramma’s die hij hier toont, maken deel uit van onze alledaagse realiteit. Thematisch zijn beide fotoreeksen niet dissonant, maar zowel de waarnemer als de fotograaf komen er anders uit naar voor. Het verschil in hun houding ten opzichte van de realiteit is enkel door de afwijkende maatschappelijke context te verklaren. In Case History regisseert Mikhailov weerloze mensen. Hij oefent macht uit op zijn modellen en misbruikt ze in zekere zin. Voor TV-mania verlaat hij zijn woning niet. Zijn handelingen grijpen niet in op de levens van anderen. De foto’s zijn duidelijk herkenbaar als televisiebeelden. Mikhailov kan bezwaarlijk als de auteur ervan worden beschouwd. Hier zijn het de toeschouwer en de kunstenaar en niet de geportretteerde die machteloos lijken. De voorheen clandestiene fotograaf bevindt zich plots in een context waar er van beelden geen enkele dreiging uitgaat. |
Boris Mikhailov (b. 1938, Charkov, Ukraine) TV-Mania, 2001 TV-Mania is a pivotal work in Mikhailov’s extensive and varied oeuvre. With Case History, a series of unseemly portraits of social outcasts, Mikhailov provoked a good deal of controversy. His criticism targeted not only the collapsing Russian society, but also against the culturally-fed hunger for morbid images. Mikhailov offered drunks and homeless people money to take off their clothes for the camera. His photographs are as repulsive as they are fascinating, and the manner in which Mikhailov presents his images is often intended to catch the viewer in these conflicting emotions. TV-Mania is still more emphatically a reflection on the charter of the observer. After he moved from his homeland to Berlin in 1998, Mikhailov began to take photographs of his television screen. He took snapshots of politicians, pin-ups and anti-heroes like Monica Lewinsky. Mikhailov tried to acclimatise himself to the West by submerging himself in a ceaseless flood of its images. The grotesque scenes that he has sought on the street in contemporary Russia he could now find in abundance in his own living room. Because Mikhailov had clearly directed his models in Case History, these photographs were still regarded as a violation of norms. The images from news bulletins, that he shows here, porno films and cooking programmes are part of our everyday reality. The themes of both series of photos are consonant, but both the viewer and the photographer come to see things – and be seen – in a different light. The difference in their attitude in regard to reality is only to be explained by the differing social context. In Case History Mikhailov directed defenceless people. For TV-Mania he didn’t leave his house. His actions did not encroach on the lives of others. The photographs are clearly recognisable as TV images. Mikhailov can hardly be regarded as their auteur. Here it is the viewer and the artist who are powerless, not the subject. The previously clandestine photographer suddenly finds himself in a context where images no longer generate any threat. |
|
|